Ο Αριστοτέλης, θεμελιωτής της επιστήμης της βιολογίας

Ο Αριστοτέλης δεν ασχολήθηκε μόνο με τις θεωρητικές επιστήμες, αλλά υπήρξε και ο σημαντικότερος βιολόγος της αρχαιότητας, θεμελιωτής μεταξύ άλλων της ζωολογίας, της συγκριτικής ανατομίας και της βοτανικής. Στα αφιερωμένα στη βιολογία έργα του, τα οποία αποτελούν περίπου το 1/3 της έκτασης του σωζόμενου έργου του, έχει συλλέξει ένα τεράστιο όγκο υλικού από παρατηρήσεις (αναφέρονται 581 είδη ζώων!), κάποιες από τις οποίες οφείλονται σε δική του αυτοψία, πολλές άλλες όμως θα τις είχε ασφαλώς αντλήσει από συζητήσεις με ψαράδες, κυνηγούς, βοσκούς κ.ά.

Η μεγαλύτερη συμβολή του έγκειται ωστόσο στη συστηματοποίηση του υλικού, για την οποία πρώτος χρησιμοποίησε περισσότερα από ένα κριτήρια, αλλά και στην εξέταση των αιτίων των διαφόρων φαινομένων.



Ο Αριστοτέλης στη Λέσβο

Προσκεκλημένος από το φίλο και μαθητή του Θεόφραστο, έφτασε στη Λέσβο το 344 π.Χ., όπου τον ανέμενε μεγάλη έκπληξη. Ο τόπος τον αιχμαλώτισε με την ποικιλία και τον πλούτο του. Η πλούσια βλάστηση και τα αναρίθμητα είδη του ζωικού βασιλείου διέγειραν το φιλέρευνο πνεύμα του που βρήκε αντικείμενο για να απορροφηθεί.

Στη Λέσβο παρέμενε για δύο χρόνια 344-342 π.Χ., παρατηρώντας και καταγράφοντας με λεπτομέρεια την πανίδα της περιοχής. Ο λεσβιακός χώρος έμελλε να γίνει ο τόπος έμπνευσης του μεγάλου επιστημονικού πνεύματος. Αν τα νησιά Γκαλάπαγκος είναι συνώνυμα της ιδιοφυΐας του Δαρβίνου, γιατί του προσέφεραν την ευκαιρία να παρατηρήσει μια μεγάλη ποικιλία ειδών, ο κόλπος της Καλλονής αποτέλεσε το αντίστοιχο για τον Αριστοτέλη.

Κι αν ο Δαρβίνος, είναι ο πατέρας της θεωρίας της εξέλιξης των ειδών και της φυσικής επιλογής, ο Αριστοτέλης είναι αυτός που εφηύρε κατά πρώτον την επιστήμη της Βιολογίας κι αυτό δεν αμφισβητείται. Η Λέσβος με το μεγάλο της κόλπο, τον Πυρραίο Εύριπο, κι η όλη περιοχή της αρχαίας πόλης Πύρρας προσέφεραν στο μεγάλο φιλόσοφο τη μεγάλη ευκαιρία να συγγράψει το πρώτο εγχειρίδιο Βιολογίας. Το όνομα Καλλονή καταγράφεται κατά πρώτον, από τον Ι. Κατακουζηνό, το 1334 μ.Χ.

Μετά από εξονυχιστική παρατήρηση της μορφής 150 ειδών ψαριών και λοιπών ζώων, συλλογή πληροφοριών από τους ντόπιους, ο Αριστοτέλης κατέγραψε με τρόπο εξονυχιστικό τη μορφή, την κίνηση, την αναπαραγωγή και το θάνατο των έμβιων όντων. Ζώα απλά παρελαύνουν: γρύλλοι, εξωτικά μπλε πουλιά, πεταλούδες, χελώνες, σουπιές -με την πρώτη, αναλυτική ανατομία της με τομή-, χταπόδια, δελφίνι. Στην πρώτη καταγεγραμμένη εσωτερική περιγραφή του αυγού της κότας ο λυρισμός του είναι εμφανής. Θα περιγράψει την καρδιά του εμβρύου ως στιγμή αιματίνη εν τω λευκώ. Ο υποθαλάσσιος κήπος του κόλπου του προσφέρει ποικιλίες ψαριών, όστρακα, καβούρια, στη λάσπη χέλια και κέφαλους.

Η Λέσβος και κυρίως ο κόλπος της Καλλονής χάρισε την ευκαιρία στον Αριστοτέλη να παρατηρήσει και να καταγράψει τον έμβιο κόσμο. Η παρεμβολή των δυο παραγωγικών χρόνων διεκόπη από τη μεγάλη πρόσκληση να γίνει ο δάσκαλος του 13χρονου Αλεξάνδρου. Ο Αριστοτέλης ασφαλώς ανταποκρίθηκε με ενθουσιασμό.

Πηγές:

takalloniatika.gr

greek-language.gr
Φωτογραφία 

 








Συνεχίζοντας να χρησιμοποιείτε την ιστοσελίδα, συμφωνείτε με τη χρήση των cookies. Περισσότερες πληροφορίες.

Οι ρυθμίσεις των cookies σε αυτή την ιστοσελίδα έχουν οριστεί σε "αποδοχή cookies" για να σας δώσουμε την καλύτερη δυνατή εμπειρία περιήγησης. Εάν συνεχίσετε να χρησιμοποιείτε αυτή την ιστοσελίδα χωρίς να αλλάξετε τις ρυθμίσεις των cookies σας ή κάνετε κλικ στο κουμπί "Κλείσιμο" παρακάτω τότε συναινείτε σε αυτό.

Κλείσιμο