Η ιστορία της Λιάκαινας, του ομώνυμου Σαρακατσάνικου τραγουδιού

Ένα από τα πιο γνωστά δημοτικά τραγούδια των Σαρακατσάνων που ακούγεται σε κάθε σαρακατσάνικο γλέντι είναι η «Λιάκαινα». Σύμφωνα με τον ιστοριοδίφη ερευνητή Ευριπίδη Μακρή, το χορευτικό τραγούδι «Λιάκαινα» τραγουδιέται και χορεύεται απ’ όλους τους Σαρακατσάνους της Ελλάδας, αλλά και της Βουλγαρίας.
Οι στίχοι της Σαρακατσάνικης εκδοχής είναι οι ακόλουθοι:



Της Λιάκαινας

(Σταυρωτός – κλέφτικος χορός)

Λάμπει ν- ο ήλιος σταϊ βουνά – κατακαημένη Λιάκινα
γιέμ’ λάμπει και στα λαγκάδια – Λιάκινα κατακαημένη
Έτσι λάμπει κι η Λιάκινα – κατακαημένη Λιάκινα
γιεμ στη μέση στο παζάρι – Λιάκινα κατακαημένη

Ξήντα Αρβανίτες την κρατούν – κατακαημένη Λιάκινα
γιεμ’ κι δέκα την ’ξιτάζουν – Λιάκινα κατακαημένη
Λιάκινα, δεν παντρεύισι –κατακαημένη Λιάκινα
γιεμ’ Τούρκ’ άντρα δεν παίρνεις – Λιάκινα κατακαημένη

Κάλλιο να ιδώ το αίμα μου – κατακαημένη Λιάκινα
γιεμ’ στη γης να κοκκινίζει – Λιάκινα κατακαημένη
παρά ν- ιγώ να παντρευτώ – κατακαημένη Λιάκινα
γιεμ’ Τούρκ’ άντρα να πάρω – Λιάκινα κατακαημένη

Ποια όμως ήταν η Λιάκαινα;

Πρώτα απ’ όλα υπάρχουν διάφορες παραλλαγές της «Λιάκαινας» στη δημοτική μας ποίηση, της όμορφης Ελληνίδας που γίνεται στόχος των Τούρκων και συχνά αρπάζεται βίαια απ’ αυτούς, αλλά εκείνη αρνείται πεισματικά να γίνει σύζυγος Τούρκου.

Σύμφωνα με ορισμένους ερευνητές, η Λιάκαινα ήταν η γυναίκα του κλέφτη Λιάκου Παναρήτη, αρχηγό του Καπετανάτου του Ολύμπου. Συγκεκριμένα, ο Ν. Γ. Πολίτης αναφέρει ότι ο κλέφτης Παναγιώτης Λιάκος, από το χωριό Παναρήτη, ήταν αρβανιτόφωνος και νίκησε τον Γιουσούφ Αράπη, διώκτη κατ’ εντολήν του Αλή πασά των Ιωαννίνων των κλεφτών της Ρούμελης και της Θεσσαλίας (1806). Νωρίτερα είχε νικήσει και τον φοβερό Βεληγκέκα.

Απόσπασμα δημοτικού τραγουδιού για τον Λιάκο:

«…Κι αρχίσανε τον πόλεμο τα βροντερά ντουφέκια.
Μέρα και νύχτα πολεμούν, τρεις μέρες και τρεις νύχτες,
κι ο Λιάκος έτρεξεν ομπρός με το σπαθί στο στόμα.
Φεύγουν Κονιάροι από μπροστά, φεύγουν κι οι Αρβανίτες.
Κλαίουν οι Αρβανίτισσες στα μαύρα φορεμένες.
Κι ο Βεληγκέκας γύρισε στο αίμα του πνιγμένος,
κι ο Μουσταφάς λαβώθηκε στο γόνα και στο χέρι».

Επίσης υπήρξε ακόμη ένας γνωστός κλέφτης Λιάκος, ο οποίος πολέμησε σκληρά τους Τούρκους στη Θεσσαλία, πληγώθηκε σε μάχη, συνελήφθη και κρεμάστηκε στη Λάρισα το 1839.

Συνεπώς, δεν είναι εύκολο να αποφανθεί σήμερα κανείς με βεβαιότητα για το ποιανού Λιάκου υπήρξε σύζυγος η περίφημη Λιάκαινα. Το σίγουρο πάντως είναι ότι η Λιάκαινα ανάγεται σε γενικευμένο θεωρητικό σύμβολο της αντίστασης της Ελληνίδας προς τον Οθωμανό κατακτητή και δυνάστη.

Γιατί, στα χρόνια της Τουρκοκρατίας, ήταν πολύ μεγάλος ο αριθμός των όμορφων Ελληνίδων που αρπάχτηκαν από τους Τούρκους κι εκείνες με θάρρος και γενναιότητα προτίμησαν το θάνατο παρά τη συμβίωση μαζί τους.

Επιμέλεια: Ε. Μακρή

Πηγές:
arvanitika.blogspot.com
toarthro.com








Συνεχίζοντας να χρησιμοποιείτε την ιστοσελίδα, συμφωνείτε με τη χρήση των cookies. Περισσότερες πληροφορίες.

Οι ρυθμίσεις των cookies σε αυτή την ιστοσελίδα έχουν οριστεί σε "αποδοχή cookies" για να σας δώσουμε την καλύτερη δυνατή εμπειρία περιήγησης. Εάν συνεχίσετε να χρησιμοποιείτε αυτή την ιστοσελίδα χωρίς να αλλάξετε τις ρυθμίσεις των cookies σας ή κάνετε κλικ στο κουμπί "Κλείσιμο" παρακάτω τότε συναινείτε σε αυτό.

Κλείσιμο