Το πρόγραμμα της Λαϊκής Παιδείας του ΕΛΑΣ το 1944



Το Στρατηγείο του ΕΛΑΣ σε συνέλευση που πραγματοποίησε στους Κορυσχάδες της Ευρυτανίας στις 14-27 Μαΐου του 1944, εκτός από το χαρακτήρα της Λαϊκής Εξουσίας, επεξεργάστηκε και το χαρακτήρα της Λαϊκής Παιδείας, εκδίδοντας το Ιστορικό ψήφισμα του Εθνικού Συμβουλίου που περιλάμβανε 15 άρθρα.
Το πρόγραμμα της Λαϊκής Παιδείας για την περίοδο της αντίστασης και για τη μεταπολεμική περίοδο εισηγήθηκε ο Γραμματέας Παιδείας της ΠΕΕΑ, δηλαδή της Πολιτικής Επιτροπής Εθνικής Απελευθέρωσης, ο καθηγητής Πέτρος Κόκκαλης.

Ο Πέτρος Κόκκαλης ήταν ο πατέρας του Σωκράτη Κόκκαλη και υπήρξε τακτικός καθηγητής στην έδρα της Χειρουργικής στην Ιατρική Σχολή του Πανεπιστημίου Αθηνών. Το 1942 έχασε την έδρα του στο Πανεπιστήμιο λόγω της συμμετοχής του στο ΕΑΜ και στην Αντίσταση. Συμμετείχε στην ΠΕΕΑ, την Κυβέρνηση του Βουνού, ως γραμματέας -υπουργός- Κοινωνικής Πρόνοιας και Παιδείας.

Το πρόγραμμα της Λαϊκής Παιδείας του ΕΛΑΣ για την Ελλάδα το είχε επεξεργαστεί μια ομάδα εκπαιδευτικών, αποτελούμενη από τον Πέτρο Κόκκαλη, τη Ρόζα Ιμβριώτη, διδάκτορα Παιδαγωγικών του Πανεπιστημίου της Σορβόνης, τον Μιχάλη Παπαμαύρο, τον Δ. Σωτηρίου και 5-6 δασκάλους.

Το πρόγραμμα της Λαϊκής Παιδείας

Πρωταρχικό μέλημα της Λαϊκής Παιδείας ήταν η αναγνώριση της δημοτικής ως επίσημης γλώσσας για όλες τις βαθμίδες της εκπαίδευσης. Ακόμη, προβλεπόταν η σωματική και πνευματική ανάπτυξη της νέας γενιάς, ο συνδυασμός της γενικής μόρφωσης με την επαγγελματική εκπαίδευση, η παρακολούθηση των επιστημονικών και τεχνικών κατακτήσεων και η προβολή των γνήσιων εθνικών, δημοκρατικών και λαϊκών ιδανικών, όπως η ελευθερία, ο αγνός πατριωτισμός, η κοινωνική δικαιοσύνη και η πρόοδος.

Λίγους μήνες αργότερα, τον Αύγουστο του 1944, ψηφίστηκε από την ΠΕΕΑ ο Κώδικας τοπικής αυτοδιοίκησης με 83 άρθρα, στα πλαίσια του οποίου εκχωρήθηκαν στις κοινότητες οι αρμοδιότητες για τα ζητήματα της εκπαίδευσης.

Οι εκπαιδευτικές δράσεις του ΕΑΜ

Οι κυριότερες δράσεις που ανέλαβε το ΕΑΜ για την εκπαίδευση στα χρόνια του Εμφυλίου Πολέμου ήταν οι εξής:
1. Η επαναλειτουργία των σχολείων και η εξεύρεση του εκπαιδευτικού προσωπικού ακόμα και μεταξύ των μαχίμων.
2. Η συγκρότηση 35 παιδικών σταθμών και παιδοπόλεων για την προσχολική ηλικία.
3. Η διοργάνωση εκπαιδευτικών συνεδρίων στην Παπαδιά Ευρυτανίας και στη Λάσπη Καρπενησίου, στα πλαίσια των οποίων συζητιούνταν τα εκπαιδευτικά προβλήματα και επιδιωκόταν η λύση τους.
4. Η οργάνωση Παιδαγωγικών Φροντιστηρίων για την ταχύρρυθμη εκπαίδευση δασκάλων. Λειτούργησαν δύο τέτοια Φροντιστήρια, ένα στο Καρπενήσι με συνδιευθυντές τον Κ. Σταματίου και Μ. Παπαμαύρο και ένα στην Τύρνα με διδακτικό προσωπικό τη Ρόζα Ιμβριώτη, την Ελένη Δάνου, τον Απόστολο Ζορμπά και το Νίκο Παπαχατζή.
5. Η συγκρότηση Σχολικών Επιτροπών στα πλαίσια του Κώδικα για την Αυτοδιοίκηση και επομένως η αποκέντρωση των εκπαιδευτικών λειτουργιών.
6. Η συγγραφή διδακτικών εγχειριδίων, όπως το αναγνωστικό «τα Αετόπουλα», που προοριζόταν για την Γ’ και Δ’ Δημοτικού, γραμμένο από την ομάδα της Ρόζας Ιμβριώτη, και το αναγνωστικό «Ελεύθερη Ελλάδα», που προοριζόταν για την Ε’ και Στ’ Δημοτικού, γραμμένο από την ομάδα του Μιχάλη Παπαμαύρου.

Εκτός όμως από τις γενικές εκπαιδευτικές ρυθμίσεις του ΕΛΑΣ για τη Λαϊκή Παιδεία που θα λάμβαναν τα Ελληνόπουλα από την Κυβέρνηση του Βουνού, υπήρξαν και «ειδικές» ρυθμίσεις για τα παιδιά της Δυτικής Μακεδονίας.

Με βάση το εκπαιδευτικό πρόγραμμα του ΕΛΑΣ, προβλεπόταν η ίδρυση «Σλαβομακεδονικών Σχολείων» και η συγγραφή «σλαβομακεδονικού» αναγνωστικού για τα παιδιά των σλαβόφωνων κατοίκων της Φλώρινας και της Καστοριάς. 

Εκτενής αναφορά για τη λειτουργία αυτών των σχολείων, θα ακολουθήσει σε επόμενο άρθρο.

Πηγή: Όψεις της ΕΑΜικής εκπαιδευτικής πολιτικής στη Δυτική Μακεδονία: Οι θεσμοί της εκπαίδευσης των σλαβόφωνων
Φωτογραφία 



Συνεχίζοντας να χρησιμοποιείτε την ιστοσελίδα, συμφωνείτε με τη χρήση των cookies. Περισσότερες πληροφορίες.

Οι ρυθμίσεις των cookies σε αυτή την ιστοσελίδα έχουν οριστεί σε "αποδοχή cookies" για να σας δώσουμε την καλύτερη δυνατή εμπειρία περιήγησης. Εάν συνεχίσετε να χρησιμοποιείτε αυτή την ιστοσελίδα χωρίς να αλλάξετε τις ρυθμίσεις των cookies σας ή κάνετε κλικ στο κουμπί "Κλείσιμο" παρακάτω τότε συναινείτε σε αυτό.

Κλείσιμο