Ο τερματισμός της ζωής των υπερηλίκων της Κέας στην αρχαιότητα

Οι κάτοικοι της Κέας στο μακρινό παρελθόν όταν έφταναν σε βαθιά γηρατειά και πριν ακόμη αρρωστήσουν ή υποστούν κάποιο είδος αναπηρίας ή απολέσουν την πνευματική τους διαύγεια, επέλεγαν να τερματίσουν τη ζωή τους αυτοκτονώντας με δηλητήριο.

Ο Ηρακλείδης ο Λέμβος διέσωσε τον 2ο αιώνα π.Χ. σχετικές πληροφορίες γι’ αυτό το εθιμοτυπικό των κατοίκων της Κέας σε επιτομή του με αποσπάσματα από το χαμένο έργο του Αριστοτέλη «Πολιτείαι». Οι πληροφορίες που αντλούμε από τον ιστορικό του 2ου αι. π.Χ. είναι πως το νησί είχε καλό και υγιεινό κλίμα και έτσι οι άνθρωποι έφταναν στα βαθιά γεράματα, κυρίως οι γυναίκες. Επειδή οι κάτοικοι της Κέας απολάμβαναν μακροζωία, δεν περίμεναν να πεθάνουν με φυσικό τρόπο. Όσο λοιπόν ήταν ακόμη γεροί και πνευματικά υγιείς, τερμάτιζαν τη ζωή τους είτε με παπαρούνα είτε με κώνειο.

Η παπαρούνα και το κώνειο ως δηλητήρια ευθανασίας

Από την παπαρούνα οι αρχαίοι εξήγαγαν το όπιο, το οποίο στη συνέχεια το τοποθετούσαν ακατέργαστο και σε υγρή μορφή μέσα σε πήλινα φιαλίδια. Επειδή το όπιο ήταν πολύ πικρό, συνήθως το έπιναν διαλυμένο σε γλυκό κρασί, που σε μικρή ποσότητα χρησιμοποιούνταν και ως υπνωτικό ή καταπραϋντικό, αλλά σε υπερβολική δόση έριχνε τον χρήστη σε κώμα, επιφέροντας έναν φαινομενικά ειρηνικό και ανώδυνο θάνατο.

Το κώνειο πάλι χρησιμοποιούνταν από τα πολύ παλαιά χρόνια ως θανατηφόρο δηλητήριο. Οι τοξικές ουσίες που περιέχονταν στα φύλλα και στους ώριμους καρπούς του φυτού προκαλούσαν την παράλυση του νευρικού συστήματος. Μετά τη λήψη κώνειου, ο θάνατος προερχόταν από ασφυξία, αλλά ο χρήστης διατηρούσε μέχρι την τελευταία στιγμή της ζωής του επαφή με το περιβάλλον.

Ο τερματισμός της ζωής ήταν εκούσια διαδικασία ή εξαναγκασμός;

Ο τερματισμός της ζωής των υπερηλίκων ήταν μια εκούσια διαδικασία, που μάλλον διατηρήθηκε ως κατάλοιπο περιόδου στην οποία οι άνθρωποι ζούσαν με συλλογική συνείδηση. Φαίνεται πως προέβαιναν σ’ αυτή την πράξη όταν συνειδητοποιούσαν πως δεν μπορούσαν πια να εργαστούν προς όφελος της πατρίδας και άρχιζαν να καταλαβαίνουν πως σιγά σιγά έχαναν τα λογικά τους λόγω ηλικίας. Η ευθανασία μάλιστα των υπερηλίκων γινόταν μαζικά μέσα σε εορταστική ατμόσφαιρα. Οι γεροντότεροι κάτοικοι της Κέας συγκεντρώνονταν όλοι μαζί σε εορταστικό γεύμα, φορούσαν στεφάνια και έπιναν στο τέλος το κώνειο.

Ο Στράβων πάλι παραθέτει την πληροφορία πως υπήρχε νόμος στην Κέα κατά τους κλασικούς χρόνους, ο οποίος όριζε να πίνουν κώνειο όσοι ξεπερνούσαν τα εξήντα έτη και να αυτοκτονούν, έτσι ώστε να φτάνει η τροφή για τους νεώτερους. Βέβαια, αυτό μπορεί να κυκλοφορούσε απλά ως φήμη, καθώς δεν έχει διασταυρωθεί με άλλες πηγές.

Μετά την οικειοθελή αυτή ευθανασία των γερόντων της Κέας, άντρες και γυναίκες περνούσαν στον κύκλο των ηρώων. Οι συγγενείς τους δεν έφεραν σημάδια πένθους ούτε στην ενδυμασία ούτε στην κόμμωσή τους, όπως συνέβαινε σε άλλες περιπτώσεις που αγαπημένα τους πρόσωπα έφευγαν από τη ζωή.

Πηγή: Αρχαίες Πρακτικές Ευθανασίας: Κέα και Μασσαλία

Φωτογραφία




Συνεχίζοντας να χρησιμοποιείτε την ιστοσελίδα, συμφωνείτε με τη χρήση των cookies. Περισσότερες πληροφορίες.

Οι ρυθμίσεις των cookies σε αυτή την ιστοσελίδα έχουν οριστεί σε "αποδοχή cookies" για να σας δώσουμε την καλύτερη δυνατή εμπειρία περιήγησης. Εάν συνεχίσετε να χρησιμοποιείτε αυτή την ιστοσελίδα χωρίς να αλλάξετε τις ρυθμίσεις των cookies σας ή κάνετε κλικ στο κουμπί "Κλείσιμο" παρακάτω τότε συναινείτε σε αυτό.

Κλείσιμο