Κοσμικά σύννεφα

Στην παρακάτω εικόνα από το δορυφόρο Planck της ESA απεικονίζονται τα δύο Νέφη του Μαγγελάνου, που είναι από τους πλησιέστερους συντρόφους του Γαλαξία μας. Το Μεγάλο Νέφος του Μαγγελάνου, περίπου 160.000 έτη φωτός μακριά, είναι η μεγάλη κόκκινη και πορτοκαλί κηλίδα κοντά στο κέντρο της εικόνας. Το Μικρό Νέφος του Μαγγελάνου, περίπου 200.000 έτη φωτός από εμάς, είναι το αόριστα τριγωνικό αντικείμενο κάτω αριστερά.

Γύρω στις δέκα και επτά δισεκατομμύρια φορές τη μάζα του Ήλιου μας, αντίστοιχα, αυτοί χαρακτηρίζονται ως νάνοι γαλαξίες. Ως σύγκριση, ο Γαλαξίας μας και ένας άλλος γείτονάς του, ο γαλαξίας της Ανδρομέδας, διαθέτουν μάζες μερικές εκατοντάδες δισεκατομμύρια ηλιακές μάζες ο κάθε ένας.
Τα Νέφη του Μαγγελάνου δεν είναι ορατά από υψηλά βόρεια γεωγραφικά πλάτη και εισήχθησαν στην Ευρωπαϊκή αστρονομία στα τέλη του 16ου αιώνα. Ωστόσο, ήταν γνωστά πολύ πριν από πολλούς πολιτισμούς στο νότιο ημισφαίριο, καθώς και από τους αστρονόμους της Μέσης Ανατολής.

The_Magellanic_Clouds_and_an_interstellar_filament_large

Τα Νέφη του Μαγγελάνου και ένα διαστρικό νήμα

Το Planck ανίχνευσε τη σκόνη μεταξύ των αστεριών που διαπερνά τα Νέφη του Μαγγελάνου, καθώς παρακολουθούσε τον ουρανό για να μελετήσει την κοσμική μικροκυματική ακτινοβολία υποβάθρου – το αρχαιότερο φως στο Σύμπαν – με πρωτοφανή λεπτομέρεια. Στην πραγματικότητα, το Planck ανίχνευσε εκπομπές από πρακτικώς οτιδήποτε έλαμπε ανάμεσα σε αυτό και την κοσμική ακτινοβολία υποβάθρου στις συχνότητες ευαισθησίας του.
Αυτές οι νέες συνεισφορές προσκηνίου περιλαμβάνουν πολλούς γαλαξίες, κοντά και μακριά, καθώς και διαστρικό υλικό στον Γαλαξία μας. Οι αστρονόμοι πρέπει να τις αφαιρέσουν προκειμένου να έχουν πρόσβαση στον πλούτο των κοσμικών πληροφοριών που περιέχονται στο αρχαίο φως. Όμως, ως μπόνους, θα μπορούν να χρησιμοποιούν τις παρατηρήσεις προσκηνίου για να μάθουν περισσότερα για το πώς τα αστέρια σχηματίζονται σε γαλαξίες, συμπεριλαμβανομένου και του δικού μας.
Διαστρική σκόνη από το διάχυτο μέσο που διαπερνά τον Γαλαξία μας μπορεί να φανεί ως το μίγμα των κόκκινων, πορτοκαλί και κίτρινων σύννεφων στο πάνω μέρος αυτής της εικόνας, που ανήκει σε ένα μεγάλο συγκρότημα σχηματισμού άστρων στο νότιο αστερισμό, Χαμαιλέων.

Επιπλέον, ένα νήμα φαίνεται να εκτείνεται μέσα από τα πυκνά σύννεφα του Χαμαιλέοντα, πάνω αριστερά, προς την αντίθετη γωνία της εικόνας.
Προφανώς βρίσκεται μεταξύ των δύο Νεφών του Μαγγελάνου, όπως φαίνεται από το Planck, αυτό το σκονισμένο νήμα είναι στην πραγματικότητα πολύ πιο κοντά μας, μόνο περίπου 300 έτη φωτός μακριά. Η εικόνα δείχνει πόσο καλά αυτή η δομή είναι ευθυγραμμισμένη με το μαγνητικό πεδίο του Γαλαξία, που παρουσιάζεται ως η υφή της εικόνας και εκτιμήθηκε από τις μετρήσεις του Planck.

Με τη σύγκριση της δομής του μαγνητικού πεδίου και της κατανομής της διαστρικής σκόνης στο Γαλαξία μας, οι επιστήμονες μπορούν να μελετήσουν τη σχετική κατανομή των διαστρικών νεφών και το μαγνητικό πεδίο του περιβάλλοντος. Ενώ στην περίπτωση του νηματώδους σύννεφου που απεικονίζεται σε αυτή την εικόνα, η δομή είναι ευθυγραμμισμένη με την κατεύθυνση του μαγνητικού πεδίου, στα πυκνότερα σύννεφα όπου τα αστέρια σχηματίζουν νημάτια έχουν την τάση να είναι κάθετα προς το διαστρικό μαγνητικό πεδίο.

Το κάτω δεξιά μέρος της εικόνας είναι ένα μια από τις πιο εξασθενημένες περιοχές του ουρανού στις συχνότητες του Planck, με τις αποχρώσεις του μπλε να υποδηλώνουν πολύ χαμηλές συγκεντρώσεις κοσμικής σκόνης. Ομοίως, η δομή της υφής που μοιάζει με δίνη προκαλείται κυρίως από θόρυβο του οργάνου και όχι τόσο από πραγματικά χαρακτηριστικά στο μαγνητικό πεδίο.
Η εκπομπή από τη σκόνη υπολογίζεται από έναν συνδυασμό παρατηρήσεων του Planck στα 353, 545 και 857 GHz, ενώ η κατεύθυνση του μαγνητικού πεδίου βασίζεται σε δεδομένα πόλωσης του Planck στα 353 GHz. Η εικόνα εκτείνεται σε περίπου 40°.

πηγή: esa.int

Συνεχίζοντας να χρησιμοποιείτε την ιστοσελίδα, συμφωνείτε με τη χρήση των cookies. Περισσότερες πληροφορίες.

Οι ρυθμίσεις των cookies σε αυτή την ιστοσελίδα έχουν οριστεί σε "αποδοχή cookies" για να σας δώσουμε την καλύτερη δυνατή εμπειρία περιήγησης. Εάν συνεχίσετε να χρησιμοποιείτε αυτή την ιστοσελίδα χωρίς να αλλάξετε τις ρυθμίσεις των cookies σας ή κάνετε κλικ στο κουμπί "Κλείσιμο" παρακάτω τότε συναινείτε σε αυτό.

Κλείσιμο